Татар җөмләләрен кириллицадан латинга һәм киресенчә транслитерацияләү темасына кире кайтсак, тагын бер нәрсә өсти алам. Моны сайтта Zamanälif-2012 формасын кулланып эшләү авыр булса да, латин телендә эшләү бик җиңел. https://translate.google.com/ бүген үз битендә шулай эшли (кириллицадагы татар теленә төп тәрҗемә өске өлештә, ә латин телендәге вак хәрефләр аста). Google'ның ясалма интеллекты Zamanälif-2012 формасындагы татар телен бик яхшы аңлый һәм хәтта сорауларга тулы җаваплар бирә. Хәзер мин мондый сорауларны туктатырга телим. Инде күп сораулар булды! Мин үзем кириллицада да, латин телендә дә татар телендә иркен сөйләшә алам. Югарыда телгә алынган транслитерацияләргә мохтаҗ булган һәркемгә - байрак сезнең кулларыгызга! Минем интернетта татар теле белән бәйле башка эшләрем дә күп.
☺️
Returning to the topic of transliterating Tatar sentences from the Cyrillic script to the Latin script—and vice versa—I have a few points to add. While implementing this on a website using the "Zamanalif-2012" standard might be difficult, it is extremely straightforward to do using the Latin script. This is currently how Google Translate (https://translate.google.com/) handles it: the primary translation into Tatar appears in Cyrillic at the top, while a Latin-script version is provided below in a smaller font. Furthermore, Google’s artificial intelligence has an excellent grasp of Tatar in the "Zamanalif-2012" format and can even provide detailed, comprehensive responses to questions posed in that script. With that, I would like to stop bringing up such issues—there have been plenty already! I am personally fully proficient in Tatar, both in its Cyrillic and Latin forms. As for those who still require the aforementioned transliteration services—well, they are free to pursue them on their own! I have plenty of other work to do online concerning the Tatar language.
☺️

Бүгенге көндә татар телендә Ясалма Фәһемне (ЯФ / AI) өйрәтү һәм аның белән эшләү өчен зур лингвистик мәгълүматлар базасы (корпуслар), махсус тел модельләре (LLM) һәм автоматик транслитерация кораллары формалашкан. Татар ЯФ дөньясы күбесенчә кирилл имласына нигезләнә, әмма латин графикасын (Zamanälif) да үз эченә алган махсус проектлар һәм конвертерлар бар. [1] (https://www.semanticscholar.org...651468a9c70025), [2] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar), [3] (https://huggingface.co/datasets...tar-web-corpus), [4] (https://www.corpus.tatar/en), [5] (https://arxiv.org/html/2602.19174v5), [6] (https://type.today/en/journal/tatar)
Төп мәгълүматлар базалары һәм ЯФ инструментлары түбәндәге төркемнәргә бүленә:

1. Текст базалары (Корпуслар) һәм Датасетлар

Тел модельләрен өйрәтү өчен төп нигез булып зур текст массалары тора:
• Tatar Web Corpus (TatarNLPWorld): Бүген ЯФ өчен иң зур ачык датасетларның берсе. Бу базада массакүләм мәгълүмат чаралары, китаплар, Википедия һәм социаль челтәрләрдән җыелган 1 миллионнан артык документ бар. [1] (https://huggingface.co/datasets...tar-web-corpus)
• Татар теленның язма корпусы (corpus.tatar): 500 миллионнан артык сүз алланышын (>620 млн токен) берләштергән гаять зур база. Нигездә кириллицада, әмма ЯФ өчен тел кагыйдәләрен өйрәтүдә бәяләп бетергесез чыганак. [1] (https://www.corpus.tatar/en)
• «Туган тел» милли корпусы (tugantel.tatar): Татарстан Фәннәр академиясенең Гамәли семиотика институты тарафыннан эшләнгән, тирән морфологик билгеләмәләргә ия тел базасы. [1] (https://tugantel.tatar/?lang=en), [2] (https://ipsan.tatarstan.ru/eng/...-tugan-tel.htm)
• Латин графикасы өчен датасетлар: ЯФ берләшмәләре тарафыннан җыелган ачык чыганаклар (мәсәлән, CulturaX яки татар Википедиясенең латин өлеше) модельләрне ике график системада да эшләргә өйрәтә. [1] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar), [2] (https://type.today/en/journal/tatar)

2. Татар Тел Модельләре (LLM)

Ачык ЯФ платформаларында (Hugging Face) татарча текстны аңлаучы һәм генерацияләүче махсус модельләр барлыкка килде: [1] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar)
• TATlit: Татар теле өчен махсус өйрәтелгән модель (якынча 478 миллион параметрлы).
• tweety-tatar-base: Көчле өметләр уятучы, Mistral-7B архитектурасына нигезләнгән модель.
• mGPT-1.3B-tatar: Төрле телләрне, шул ук вакытта татарчаны да яхшы аңлаучы зур тел моделе.
• Глобаль модельләр: ChatGPT (OpenAI), Claude, һәм Google Gemini бүгенге көндә татар телендә (кириллда да, латинда да) иркен аралаша һәм бер графиктан икенчесенә югары дәрәҗәдә тәрҗемә итә ала. [1] (https://tatar-inform.tatar/news...urynda-5896026), [2] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar), [3] (https://vatantat.tatmedia.ru/ne...-satmyn-104742), [4] (https://translate.google.com/?hl=ru&sl=en&tl=ru&q=)

3. Кирилл-Латин конвертерлары һәм Транслитерация ЯФ-кораллары

Кирилл һәм латин базаларын берләштерү өчен махсус программа кораллары кулланыла:
• TurkicNLP: Төрки телләр, шул исәптән татар теле өчен эшләнгән заманча Python китапханәсе. Ул ЯФ ярдәмендә текстның контекстын анализлап, кириллдан латинга (һәм киресенчә) ике яклы автоматик транслитерация ясый ала. [1] (https://arxiv.org/html/2602.19174v5)
• Казан галимнәренең алгоритмик модельләре: Татар сүзләренең этимологиясе һәм фонетикасына нигезләнеп эшләнгән, алынма сүзләрне транслитерация кагыйдәләре белән күчерүче махсус ЯФ-конвертерлар эшләп килә. [1] (https://www.researchgate.net/pu...Tatar_language), [2] (https://www.semanticscholar.org...651468a9c70025)
• Lisan.Tatar: Соңгы елларның зур казанышы — гарәп имлясындагы (иске татар теле) текстларны хәзерге татар әдәби теленә (кирилл/латин) күчерүче ясалма фәһем хезмәте. [1] (https://www.azatliq.org/a/33578760.html)

4. Сөйләм базалары (Аудио һәм Язу)

• TatSC (Tatar Speech Corpus) һәм ТатарTTS: Татарстан Фәннәр академиясе Гамәли семиотика институты һәм ISSAI тарафыннан эшләнгән ачык аудиобаза. Ул сөйләмне тану (STT) һәм текстны тавышка әйләндерү (TTS) базаларын үз эченә ала. [1] (https://research.nu.edu.kz/ru/p...e-tatar-speech), [2] (https://github.com/IS2AI/TatarTTS), [3] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar), [4] (https://arxiv.org/html/2602.19174v5)
Йомгак: Бүген татар ЯФ-ның төп базасы neurotatarlar/awesome-tatar ачык проектында тупланган. Монда теләсә кайсы программист яки тикшеренүче татарча кирилл-латин модельләрен өйрәтү өчен барлык әзер ресурсларны таба ала. [1] (https://github.com/neurotatarlar/awesome-tatar)

Are wall messages hidden if it contains a link to external images? How else do we show screenshots to report a bug?

Hi everyone! I'd like to share a small project that uses Tatoeba.

Synopedia (https://www.synopedia.com) is a free thesaurus that groups synonyms by meaning, with antonyms and short definitions, in English, French, Spanish, Italian, German and Catalan. On the English word pages, the example sentences come from Tatoeba (CC BY 2.0 FR), credited on every page and on the sources page: https://www.synopedia.com/sources

Example: https://www.synopedia.com/synonym/bright

Thank you to all the contributors, the sentences really help show how a word is used in context. If a wiki editor thinks it fits, I'd be happy to see it added to the "Projects using Tatoeba" page (I couldn't get a wiki account). Feedback welcome too!